John Körmeling maakt kunst

John Körmeling maakt kunst. Hij is opgeleid als architect, maar heeft bewust gekozen voor het kunstenaarschap. De kunst van Körmeling wordt gekenmerkt door een kinderlijke eenvoud en door humor, melige humor. John moet er vooral zelf heel hard om lachen. Ik ook. Helaas zijn er ook veel mensen die zijn humor niet begrijpen. Die zeggen dat het T-huis niet past in het Valkenberg. Dat er niet goed over nagedacht is en dat er een meer romantisch theehuis had moeten staan.

Körmeling denkt heel erg goed na over zijn ontwerpen. Niet te lang, maar wel goed. Zo valt ook te lezen in “Een Goed Boek” van zijn hand, min of meer een catalogus van zijn vroege werk. Het T-huis heet zo omdat het is gebouwd met T-profielen. Dat je er ook thee kunt drinken is mooi meegenomen, maar niet strikt noodzakelijk. Vond John wel grappig: een T-huis in het park, als antwoord op de roep naar een idyllisch en dus kitsch theehuis. Zo ontwierp hij ooit een reuzenrad voor auto’s, een kilometerslange pier die de kromming van de aarde negeert en daardoor hoog boven zee uitkomt, de breedste (en kortste) snelweg van Nederland, een parkeerkleed waardoor je altijd een parkeerplek bij je hebt. Zijn mooiste plek van Nederland, Een Gat in een Wolk is inmiddels in België te vinden, in het BUKA. Belgen hebben meer gevoel voor humor dan Nederlanders.

Körmeling laat zich inspireren door het werk van de Russische Avant-garde uit het begin van de vorige eeuw. Architecten als Melnikov en Lubetkin. Hij is lyrisch over Sanatorium Zonnestraal van Duiker, citeert met liefde de details van Mart Stam uit de Van Nelle Fabriek en bouwde voor Park Middelheim in Antwerpen een kunstwerk dat een compositie is met kopieën van het benzinestation van Arne Jacobson bij Kopenhagen. Als de constructie licht is, slim en vernieuwend, dan wordt John enthousiast over een gebouw.

Het Bredase T-huis maakt deel uit van een reeks van huisjes in het oeuvre van Körmeling. Bekend is de Draaiende Doorzonwoning op een rotonde in Tilburg. In Rotterdam zette hij zijn Pioniershuisje op het douanekantoor in Pernis. Jaren geleden schreef ik er een stukje over voor het vakblad Archis. In Leiden maakte hij ook uit T-profielen met veel glas de drijvende kaartverkoop voor de rondvaartboten. En onlangs werd hij nogmaals gevraagd in Tilburg, ditmaal om een brug te ontwerpen over de Piushaven. Hij voegde een brugwachtershuisje toe op de plek van het contragewicht. Als de brug open staat kunnen de brugwachters wat bijverdienen, want dan ligt hun terras op hoogte van de mensen die voor de brug wachten.

 

Zijn Magnus Opus in deze reeks is Happy Street, het Nederlands paviljoen voor de wereldtentoonstelling in Shanghai uit 2010. De straat is een beloopbare achtbaan en dat betekent in de wereld van Körmeling letterlijk in de vorm van een 8. De gebouwen gaan mee de lucht in en hangen aan de straat. Happy Street is een 3D architectuurcatalogus, uitgewerkt als karikatuur. Je komt er Rietveld tegen en Mart Stam, Mies van der Rohe en Brinkman en van der Vlugt. Het is levendig, er is overal iets anders te doen en de straat is altijd open.

Het onderscheid tussen kunst, architectuur en gebouwen is niet evident, er is geen harde scheidslijn. Soms ontwerpt een architect een kunstobject, zoals de vuurtoren van Aldo Rossi bij het Valkenberg. Soms maakt een kunstenaar, in dit geval striptekenaar Joost Swarte een ontwerp voor architectuur, zoals de Toneelschuur in Haarlem. Soms ook is het een mix, zoals de Hoge Brug van Eloï Koreman. Nu liggen eigenaar en exploitant van het T-huis met elkaar overhoop, omdat ze het niet eens worden of het T-huis kunst is. Het gaat natuurlijk over centen. De gemeente Breda geeft niet thuis, die vindt dat ze geen partij is. Terwijl ze wel aan de wieg hebben gestaan van dit iconische paviljoen. Ook als is het T-huis een gebouwtje met een duidelijke functie en wordt het intensief gebruikt, het blijft primair kunst in de openbare ruimte. Zo is het ontworpen, als een kunstwerk in een reeks. In Tilburg lopen ze weg met Körmeling en Eindhoven was super trots om tijdens de wereldtentoonstelling in Shanghai door hun stadsgenoot, hun kunstenaar te worden vertegenwoordigd. Is de gemeente Breda ook trots op het kunstwerk van deze wereldberoemde kunstenaar/architect in haar Valkenberg?

1 gedachte over “John Körmeling maakt kunst

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *